Με μια θεσμική τομή που αλλάζει ριζικά τον χάρτη της οδικής ασφάλειας στη χώρα, το νέο νομοσχέδιο «Ψηφιακή Ενίσχυση Οδικής Ασφάλειας», το οποίο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση, φέρνει για πρώτη φορά τους Δήμους στο επίκεντρο της πρόληψης και της καταγραφής τροχαίων παραβάσεων. Δημιουργείται ένα ενιαίο ψηφιακό σύστημα καταγραφής, βεβαίωσης και διαχείρισης παραβάσεων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, το οποίο θα συνδέει ΕΛ.ΑΣ., Τροχαία, Περιφέρειες και Δήμους, ενισχύοντας την καθημερινή λειτουργία των ελεγκτικών μηχανισμών και εγκαινιάζοντας νέους διαύλους συνεργασίας μεταξύ Τοπικής Αυτοδιοίκησης και κράτους.
Στο επίκεντρο της μεταρρύθμισης βρίσκεται ο νέος φορέας ΟΔ.Υ.Σ.Ε.ΑΣ. (Οδική Υπηρεσία Συστημάτων Εποπτείας και Ασφάλειας), μέσω του οποίου οι Δήμοι θα μπορούν να εγκαθιστούν και να λειτουργούν κάμερες ελέγχου παραβάσεων, κατόπιν έγκρισης και σε συνεργασία με την ΕΛ.ΑΣ., σε σημεία υψηλής επικινδυνότητας εντός των διοικητικών τους ορίων. Η αλλαγή αυτή δίνει για πρώτη φορά στις δημοτικές αρχές τη δυνατότητα να παρεμβαίνουν ενεργά και προληπτικά στο τοπικό οδικό δίκτυο, αξιοποιώντας ψηφιακά εργαλεία και δεδομένα.
Παράλληλα, η Δημοτική Αστυνομία εντάσσεται επίσημα στα όργανα ελέγχου και βεβαίωσης παραβάσεων, αποκτώντας τη δυνατότητα ψηφιακής καταγραφής και άμεσης έκδοσης πράξεων μέσω του συστήματος. Οι ενστάσεις των πολιτών θα υποβάλλονται ηλεκτρονικά, θα εξετάζονται από τις αρμόδιες δημοτικές υπηρεσίες και θα απαντώνται χωρίς χρονοτριβές και γραφειοκρατία, δημιουργώντας ένα πιο διαφανές, γρήγορο και δικαιότερο μοντέλο για τον πολίτη.
Σημαντική καινοτομία αποτελεί η πρόβλεψη ότι ποσοστό των προστίμων θα αποδίδεται στους Δήμους, υπό την αυστηρή προϋπόθεση ότι τα χρήματα θα διατίθενται αποκλειστικά για έργα και δράσεις οδικής ασφάλειας, όπως φωτισμός, σήμανση, διαβάσεις, σχολικές ζώνες και παρεμβάσεις πρόληψης. Με αυτόν τον τρόπο, το νομοσχέδιο αντικαθιστά το παλαιό πλαίσιο κατανομής προστίμων, εισάγοντας ένα διαφανές και αυτοματοποιημένο σύστημα είσπραξης, δίνοντας στους Δήμους οικονομικά κίνητρα, αλλά και σαφείς υποχρεώσεις.
Για τους πολίτες, τα οφέλη είναι άμεσα και μετρήσιμα, καθώς θα μπορούν να ενημερώνονται ψηφιακά μέσω του gov.gr για τις παραβάσεις, να πληρώνουν ηλεκτρονικά, αλλά και να ασκούν ένσταση χωρίς φυσική παρουσία, εξοικονομώντας χρόνο και ταλαιπωρία. Το νέο πλαίσιο αναγνωρίζει, επίσης, τη Δημοτική Αστυνομία ως πλήρως ενταγμένο κρίκο στο εθνικό δίκτυο ελέγχου παραβάσεων, ενισχύοντας θεσμικά την υπηρεσία και τον ρόλο της στο τοπικό επίπεδο.
Με λίγα λόγια, το νομοσχέδιο σηματοδοτεί μια νέα εποχή στην οδική ασφάλεια, με τους Δήμους να αποκτούν ουσιαστικό ρόλο, πρόσβαση σε δεδομένα, εργαλεία άσκησης πολιτικής και πόρους για παρεμβάσεις πρόληψης. Η δημόσια διαβούλευση θα παραμείνει ανοικτή έως τις 6 Νοεμβρίου 2025, δίνοντας στην Αυτοδιοίκηση την ευκαιρία να καταθέσει προτάσεις και να διαμορφώσει το οριστικό πλαίσιο, ώστε το νέο σύστημα να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.
