Ημέρα της Γυναίκας 2026 | Βίντεο
Η γυναικεία χειραφέτηση δεν υπήρξε απλώς μια μετακίνηση από τον ιδιωτικό στον δημόσιο χώρο. Ήταν μια βαθιά αναδιάταξη ρόλων, εξουσίας και ευθύνης. Η γυναίκα απέκτησε φωνή, παρουσία και θεσμικό λόγο, όμως δεν απαλλάχθηκε από τις παραδοσιακές προσδοκίες. Αντίθετα, συχνά κλήθηκε να συνδυάσει τον παλιό ρόλο με τον νέο, μεταφέροντας το βάρος της οικογένειας μέσα σε μια κοινωνία που άλλαζε πιο αργά από όσο διακηρύσσει.
Με αφορμή την Ημέρα της Γυναίκας 2026, η δημοσιογράφος Σουζάνα Καζάκα υποδέχεται σε μια ανθρώπινη και άμεση συζήτηση τη Δέσποινα Ραμανδάνη, τρίτεκνη μητέρα, εκπαιδευτικό και Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου Νέας Προποντίδας. Η συνέντευξη, που συνοδεύεται από βίντεο, εστιάζει στη γυναίκα του σήμερα, στους πολλαπλούς ρόλους της, αλλά και στις προκλήσεις που εξακολουθούν να παραμένουν ανοιχτές.
Από τον αγώνα στην κατάκτηση δικαιωμάτων
Η Δέσποινα Ραμανδάνη επισημαίνει πως η αλλαγή στη θέση της γυναίκας δεν ήρθε «φυσικά», αλλά μέσα από διεκδικήσεις και συγκρούσεις. Θυμίζει ότι οι πρώτες μεγάλες διεκδικήσεις ξεκίνησαν στις αρχές του προηγούμενου αιώνα και σταδιακά επηρέασαν την Ευρώπη και την Ελλάδα, οδηγώντας στην κατάκτηση δικαιωμάτων που σήμερα θεωρούνται αυτονόητα.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στο ιστορικό ορόσημο της καθιέρωσης του δικαιώματος ψήφου στις Ελληνίδες το 1952, τονίζοντας πως χρειάστηκαν χρόνια μέχρι η κοινωνία να αποδεχθεί τη γυναίκα σε θεσμικούς ρόλους και στη λήψη αποφάσεων από την τοπική αυτοδιοίκηση έως το κοινοβούλιο.
Η «ελευθερία» ήρθε μαζί με περισσότερες ευθύνες
Στην καρδιά της συζήτησης βρίσκεται η πραγματικότητα της σύγχρονης καθημερινότητας: η γυναίκα κέρδισε ελευθερία, αλλά ταυτόχρονα βρέθηκε να σηκώνει περισσότερα βάρη. Η κα Ραμανδάνη περιγράφει τη γυναίκα ως έναν άνθρωπο που καλείται να είναι ταυτόχρονα μητέρα, σύντροφος, εργαζόμενη και ενεργή πολίτης, συχνά μέσα σε έναν ρυθμό που δεν αφήνει χώρο ούτε για ανάσα.
Μιλά για την οικογένεια και τον ρόλο της μητέρας ως χώρο ευθύνης αλλά και βαθιάς συναισθηματικής προσφοράς, ενώ στέκεται στη σημασία του να υπάρχει ισότητα μέσα στη σχέση, με τη γυναίκα όχι ως «σκιά», αλλά ως ισότιμη συνοδοιπόρος.
Μητρότητα, τρίτο παιδί και δημογραφικό
Ως τρίτεκνη μητέρα, η Δέσποινα Ραμανδάνη μιλά για τη μητρότητα ως αγάπη, φροντίδα και διαρκή παρουσία, αναγνωρίζοντας όμως πόσο δύσκολη είναι η διαχείριση χρόνου όταν οι υποχρεώσεις είναι πολλές.
Στο ζήτημα του δημογραφικού, υπογραμμίζει ότι οι λόγοι που κάνουν τις γυναίκες να διστάζουν να αποκτήσουν περισσότερα παιδιά είναι πολυπαραγοντικοί: εργασία, αυξημένες απαιτήσεις, κόστος, φόβος ότι «δεν θα τα καταφέρουν». Παράλληλα, στέλνει μήνυμα θάρρους, σημειώνοντας ότι τα παιδιά είναι ευλογία για την οικογένεια και πως χρειάζεται στήριξη και πίστη.
Το σχολείο και η αυτοπεποίθηση των κοριτσιών
Ως εκπαιδευτικός, παρατηρεί ότι τα κορίτσια της νέας γενιάς μεγαλώνουν με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση, καθώς βλέπουν πλέον γυναίκες-πρότυπα στην εργασία και στην κοινωνική ζωή, κάτι που μεταφέρει δύναμη και προσδοκία εξέλιξης.
Τονίζει επίσης πως η αλλαγή νοοτροπίας γύρω από την ισότητα προκύπτει από συνδυασμό οικογένειας και σχολείου, αλλά η παιδεία παραμένει ο καθοριστικός μοχλός για τη διαμόρφωση μιας πιο ισότιμης κοινωνίας.
Γυναικεία παρουσία στα κοινά και «σεβασμός χωρίς φωνές»
Μιλώντας για τον θεσμικό της ρόλο, η κα Ραμανδάνη υποστηρίζει ότι η γυναικεία παρουσία στη διοίκηση είναι απαραίτητη και πως στον Δήμο Νέας Προποντίδας υπάρχει χώρος για γυναίκες που συμμετέχουν ενεργά και ουσιαστικά στα τοπικά δρώμενα.
Σε ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον σημείο της συζήτησης, αναφέρει ότι στην αρχή ένιωσε πως ίσως έπρεπε να γίνει πιο αυστηρή για να κερδίσει σεβασμό σε έναν χώρο παραδοσιακά ανδροκρατούμενο, αλλά τελικά κατέληξε ότι ο σεβασμός κερδίζεται με στάση, χαρακτήρα και θεσμικό ήθος: «χωρίς φωνές», όπως χαρακτηριστικά περιγράφει.
Ενδοοικογενειακή βία: το οξύμωρο της εποχής
Η συζήτηση δεν αποφεύγει τα δύσκολα. Στο θέμα της ενδοοικογενειακής και έμφυλης βίας, επισημαίνεται ότι υπάρχει μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση και νομική κατοχύρωση, αλλά τα περιστατικά εξακολουθούν να υπάρχουν. Η κα Ραμανδάνη εκφράζει την πεποίθηση ότι μέσα από ενημέρωση, παιδεία και κοινωνική εγρήγορση μπορεί να υπάρξει μείωση και πραγματική αλλαγή.
«Δυναμική και πολυπράγμων» η γυναίκα του σήμερα
Κλείνοντας, η Δέσποινα Ραμανδάνη συνοψίζει τη σύγχρονη γυναίκα σε δύο λέξεις: δυναμική και πολυπράγμων. Αναγνωρίζει ότι δεν γίνεται όλα να γίνονται τέλεια, όμως το θάρρος, η επιμονή και η παρουσία της γυναίκας «είμαι εδώ» είναι αυτά που χτίζουν την πρόοδο.
