Ιαπωνικό διαστημικό σκάφος πέρασε «ξυστά» από αστεροειδή -Οι εντυπωσιακές εικόνες του Hayabusa2

Το σκάφος της JAXA πλησίασε τον αστεροειδή Τοριφούνε σε απόσταση λίγων εκατοντάδων μέτρων από την επιφάνειά του

Το παράξενο σχήμα που θυμίζει χιονάνθρωπο

Μια ιδιαίτερα απαιτητική και εντυπωσιακή διαστημική επιχείρηση ολοκλήρωσε το ιαπωνικό σκάφος Hayabusa2, πραγματοποιώντας εξαιρετικά κοντινή διέλευση από τον αστεροειδή Τοριφούνε.

Το διαστημόπλοιο της Ιαπωνικής Υπηρεσίας Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης, JAXA, πέρασε κοντά από τον αστεροειδή στις 5 Ιουλίου 2026, καταγράφοντας εικόνες και επιστημονικά δεδομένα από ένα ουράνιο σώμα που μέχρι σήμερα παρέμενε σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν μετά την επιχείρηση, το Hayabusa2 έφθασε σε απόσταση περίπου 800 μέτρων από το κέντρο του αστεροειδούς. Λαμβάνοντας υπόψη τις διαστάσεις του Τοριφούνε, η απόσταση από την επιφάνειά του υπολογίζεται σε μερικές εκατοντάδες μέτρα.

Η προσέγγιση θεωρείται μία από τις κοντινότερες και πιο απαιτητικές διελεύσεις υψηλής ταχύτητας που έχουν πραγματοποιηθεί από διαστημικό σκάφος δίπλα σε αστεροειδή.

Αστεροειδής με σχήμα χιονάνθρωπου

Οι εικόνες που έστειλε το Hayabusa2 αποκάλυψαν ότι ο Τοριφούνε διαθέτει δύο χαρακτηριστικούς λοβούς, οι οποίοι ενώνονται μεταξύ τους, σχηματίζοντας ένα σώμα που θυμίζει χιονάνθρωπο.

Πρόκειται πιθανότατα για έναν «διπλό αστεροειδή επαφής», ο οποίος δημιουργήθηκε όταν δύο ξεχωριστά βραχώδη σώματα ενώθηκαν με σχετικά χαμηλή ταχύτητα λόγω της αμοιβαίας βαρυτικής τους έλξης.

Η μορφολογία του εξέπληξε ακόμη και τους επιστήμονες της αποστολής, καθώς οι παρατηρήσεις που είχαν πραγματοποιηθεί προηγουμένως από τη Γη δεν μπορούσαν να αποκαλύψουν με σαφήνεια το πραγματικό του σχήμα.

Ο αστεροειδής, ο οποίος ήταν παλαιότερα γνωστός με την ονομασία 2001 CC21, έχει διάμετρο περίπου 400 έως 450 μέτρων και ανήκει στην κατηγορία των γεωπλήσιων αστεροειδών.

Ριψοκίνδυνη διέλευση με μεγάλη ταχύτητα

Το Hayabusa2 πέρασε από τον Τοριφούνε με σχετική ταχύτητα μεγαλύτερη των πέντε χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο.

Η επιχείρηση παρουσίαζε σημαντικές τεχνικές δυσκολίες, καθώς το σκάφος και οι κάμερές του είχαν σχεδιαστεί αρχικά για διαφορετικού τύπου αποστολές και όχι για φωτογράφιση ενός μικρού αστεροειδούς κατά τη διάρκεια τόσο γρήγορης διέλευσης.

Η ομάδα της JAXA χρειάστηκε να υπολογίσει με μεγάλη ακρίβεια την τροχιά, τον προσανατολισμό και τη χρονική στιγμή λήψης των εικόνων, καθώς το παράθυρο παρατήρησης ήταν εξαιρετικά περιορισμένο.

Αρχικά είχε εξεταστεί η πραγματοποίηση της διέλευσης από πολύ μεγαλύτερη απόσταση. Τελικά, όμως, οι μηχανικοί της αποστολής επέλεξαν μία σημαντικά κοντινότερη πορεία, ώστε οι κάμερες να μπορέσουν να καταγράψουν το σχήμα και την επιφάνεια του αστεροειδούς με μεγαλύτερη λεπτομέρεια.

Αποστολή με στόχο και την πλανητική άμυνα

Η κοντινή διέλευση δεν αποτέλεσε δοκιμή εκτροπής του αστεροειδούς. Στόχος ήταν η ταχεία αναγνώριση και μελέτη ενός μικρού γεωπλήσιου σώματος, με τεχνολογίες που θα μπορούσαν στο μέλλον να αποδειχθούν πολύτιμες για την πλανητική άμυνα.

Σε περίπτωση εντοπισμού ενός δυνητικά επικίνδυνου αστεροειδούς, οι διαστημικές υπηρεσίες θα πρέπει να μπορούν να στείλουν ένα σκάφος κοντά του, να προσδιορίσουν γρήγορα το μέγεθος, τη μορφολογία, την περιστροφή και τη σύστασή του και στη συνέχεια να αποφασίσουν ποια μέθοδος αντιμετώπισης θα ήταν αποτελεσματικότερη.

Η αποστολή Hayabusa2# –όπως ονομάζεται η παρατεταμένη φάση λειτουργίας του σκάφους– έχει σχεδιαστεί, μεταξύ άλλων, για να δοκιμάσει ακριβώς αυτές τις δυνατότητες ταχείας αναγνώρισης μικρών και δυνητικά επικίνδυνων ουράνιων σωμάτων.

Η μεγάλη ιστορία του Hayabusa2

Το Hayabusa2 εκτοξεύθηκε τον Δεκέμβριο του 2014 και έγινε παγκοσμίως γνωστό από την αποστολή του στον αστεροειδή Ριούγκου.

Το σκάφος έφθασε στον Ριούγκου το 2018, συνέλεξε δείγματα από την επιφάνειά του και τα επέστρεψε με επιτυχία στη Γη τον Δεκέμβριο του 2020.

Μετά την ολοκλήρωση της κύριας αποστολής του, το Hayabusa2 συνέχισε το ταξίδι του στο Διάστημα, αξιοποιώντας τα αποθέματα καυσίμου που του είχαν απομείνει.

Η διέλευση από τον Τοριφούνε αποτελεί έναν ακόμη σημαντικό σταθμό σε αυτή την παρατεταμένη αποστολή.

Επόμενος προορισμός το 1998 KY26

Το ταξίδι του ιαπωνικού σκάφους δεν έχει ολοκληρωθεί.

Ο επόμενος μεγάλος στόχος του είναι ο αστεροειδής 1998 KY26, τον οποίο αναμένεται να προσεγγίσει το 2031.

Πρόκειται για έναν εξαιρετικά μικρό και ταχύτατα περιστρεφόμενο αστεροειδή, με διάμετρο λίγων δεκάδων μέτρων. Η JAXA σχεδιάζει να πραγματοποιήσει λεπτομερείς παρατηρήσεις και να εξετάσει τις δυνατότητες πολύ κοντινής προσέγγισης ή ακόμη και επαφής του σκάφους με την επιφάνειά του.

Μέχρι τότε, το Hayabusa2 θα πραγματοποιήσει δύο ακόμη περάσματα κοντά από τη Γη, το 2027 και το 2028, προκειμένου να χρησιμοποιήσει τη βαρύτητα του πλανήτη μας για να προσαρμόσει την τροχιά του προς τον επόμενο προορισμό.

Η επιτυχημένη προσέγγιση του Τοριφούνε αποδεικνύει ότι το διαστημικό σκάφος, περισσότερο από μία δεκαετία μετά την εκτόξευσή του, παραμένει επιχειρησιακό και συνεχίζει να προσφέρει πολύτιμες πληροφορίες για τους αστεροειδείς και την προστασία της Γης.

Hayabusa2 Skims Past A New Asteroid. Onward… pic.twitter.com/ZCQN35WYYo

— Brian Roemmele (@BrianRoemmele) July 22, 2026