Αττική: Δεν ήταν απλώς κακοκαιρία, ήταν ένα προβλέψιμο αποτέλεσμα

Γράφει η Ζωή Γανίτη

Αυτό που έζησε χθες η Αττική δεν μπορεί να αποδοθεί μόνο στον μεγάλο όγκο βροχής που έπεσε σε λίγες ώρες. Το αποτέλεσμα ήταν τραγικό: ένας άνθρωπος έχασε τη ζωή του στο κέντρο της Αθήνας, σε μια περιοχή που θεωρητικά θα έπρεπε να είναι από τις πιο προστατευμένες της χώρας.

Η έντονη βροχόπτωση ήταν ο καταλύτης, όχι η μοναδική αιτία. Η Αττική παρουσιάζει σοβαρές και διαχρονικές αδυναμίες στη διαχείριση των υδάτων. Σε πολλές περιοχές δεν έχουν ολοκληρωθεί ή δεν έχουν συντηρηθεί επαρκώς αντιπλημμυρικά έργα. Ρέματα και χείμαρροι έχουν περιοριστεί, εγκιβωτιστεί ή μπαζωθεί, με αποτέλεσμα το νερό να χάνει τις φυσικές του διεξόδους.

Η καταστροφή μεγάλου μέρους των δασικών εκτάσεων έχει αφαιρέσει τη φυσική προστασία της Αττικής. Το έδαφος δεν μπορεί πλέον να απορροφήσει τα νερά της βροχής. Η απορροή γίνεται άμεση, γρήγορη και ανεξέλεγκτη, αυξάνοντας δραματικά τον κίνδυνο πλημμυρών, ακόμη και μέσα στον αστικό ιστό.
Παράλληλα, το οδικό δίκτυο είναι σε μεγάλο βαθμό παλαιό και ασύμβατο με τα σημερινά υδρολογικά δεδομένα. Δρόμοι λειτουργούν ως αγωγοί νερού, υπόγειες διαβάσεις μετατρέπονται σε παγίδες και τα φρεάτια αδυνατούν να ανταποκριθούν σε τόσο μεγάλους όγκους βροχής.

Η εκτεταμένη τσιμεντοποίηση επιδεινώνει περαιτέρω την κατάσταση. Οι αδιαπέραστες επιφάνειες δεν επιτρέπουν καμία απορρόφηση, αυξάνοντας την ταχύτητα και την ένταση της ροής.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και ο τρόπος διαχείρισης των ποταμών. Ο Κηφισός, όπως και άλλα υδατορέματα, έχει χάσει σε μεγάλο βαθμό τη φυσική του ελικοειδή μορφή. Η ευθυγράμμιση αυξάνει την ορμή του νερού. Όταν σε λίγες ώρες πέφτει βροχή ίση με αυτήν ενός ολόκληρου μήνα, το σύστημα φτάνει γρήγορα στα όριά του και καταρρέει.

Οι προειδοποιήσεις μέσω του 112 είναι χρήσιμες, αλλά δεν αποτρέπουν πλημμύρες ούτε σώζουν από μόνες τους ζωές. Η πρόληψη απαιτεί υποδομές, σχεδιασμό και προσαρμογή στα νέα δεδομένα.

Η χθεσινή τραγωδία στο κέντρο της Αθήνας δείχνει ξεκάθαρα ότι η Αττική είναι πλέον εξαιρετικά ευάλωτη. Και όσο τα ακραία φαινόμενα γίνονται συχνότερα, τόσο ο κίνδυνος θα μεγαλώνει.

Το νερό δεν αιφνιδιάζει.
Όταν δεν βρίσκει χώρο να φύγει, παίρνει ζωές.

Πληροφορίες:Weather Phenomena