Σύνοδος ΝΑΤΟ στην Άγκυρα: Στο τραπέζι άμυνα, Ουκρανία και F-35. Κρίσιμη συνάντηση Τραμπ – Ερντογάν

Με φόντο τις αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις και τις πιέσεις για ενίσχυση της άμυνας, ξεκινά σήμερα στην Άγκυρα η 36η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ, συγκεντρώνοντας το ενδιαφέρον της διεθνούς κοινότητας.

Η διήμερη σύνοδος πραγματοποιείται σε μια κρίσιμη συγκυρία, με βασικά ζητήματα την αύξηση των αμυντικών δαπανών, τη στήριξη της Ουκρανίας και τη συνοχή της Συμμαχίας, την ώρα που οι εξελίξεις σε Μέση Ανατολή και Ανατολική Ευρώπη εντείνουν την αβεβαιότητα.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η παρουσία του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος ασκεί διαρκείς πιέσεις προς τους Ευρωπαίους συμμάχους για μεγαλύτερη οικονομική και στρατιωτική συνεισφορά. Η στάση του απέναντι στη Συμμαχία προκαλεί ανησυχία, με αναλυτές να προειδοποιούν ότι ενδεχόμενη αποστασιοποίηση των ΗΠΑ θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρούς τριγμούς στο ΝΑΤΟ.

Ιδιαίτερο βάρος αποκτά η σημερινή συνάντηση του Τραμπ με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η οποία έχει προγραμματιστεί για τις 15:15, μετά την επίσημη τελετή υποδοχής. Στην ατζέντα αναμένεται να βρεθούν οι διμερείς σχέσεις, τα εξοπλιστικά και ο ρόλος της Τουρκίας στη Συμμαχία.

Παράλληλα, τα βλέμματα στρέφονται και στις επαφές Τραμπ με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, καθώς εντείνονται οι διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία. Ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίστηκε αισιόδοξος, δηλώνοντας ότι μια λύση «είναι πιο κοντά απ’ όσο νομίζει ο κόσμος».

Στο πεδίο της άμυνας, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, υπογράμμισε ότι οι ευρωπαϊκές χώρες και ο Καναδάς βρίσκονται σε τροχιά αύξησης των αμυντικών δαπανών, με στόχο το 5% του ΑΕΠ. Ήδη, όπως ανέφερε, οι σχετικές δαπάνες προσεγγίζουν το 4%, ενώ για την περίοδο 2025–2026 οι επιπλέον επενδύσεις εκτιμώνται στα 258 δισ. δολάρια.

Την ίδια ώρα, στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται και το ζήτημα των μαχητικών F-35, με την Τουρκία να επιδιώκει την επανένταξή της στο πρόγραμμα. Ωστόσο, η ελληνική πλευρά, μέσω του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη, ξεκαθαρίζει ότι δεν τίθεται θέμα άρσης των περιορισμών χωρίς νέα απόφαση του αμερικανικού Κογκρέσου.

Αντιδράσεις προκαλεί και η παρέμβαση του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο οποίος προειδοποίησε ότι ενδεχόμενη πώληση F-35 στην Τουρκία θα διαταράξει την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή.

Η σύνοδος διεξάγεται υπό δρακόντεια μέτρα ασφαλείας, με χιλιάδες αστυνομικούς να βρίσκονται επί ποδός και δεκάδες συλλήψεις να έχουν ήδη πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο διαδηλώσεων.

Οι αποφάσεις που θα ληφθούν στην Άγκυρα αναμένεται να καθορίσουν την πορεία της Συμμαχίας τα επόμενα χρόνια, σε ένα διεθνές περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από ένταση, ανταγωνισμούς και νέες προκλήσεις.