Θ. Καράογλου: Κίνδυνος απένταξης χιλιάδων έργων από τα προγράμματα «Εξοικονομώ»

Τον άμεσο κίνδυνο να απενταχθούν χιλιάδες ολοκληρωμένα ή υπό εξέλιξη έργα από τα προγράμματα «Εξοικονομώ», εξαιτίας ελλείψεων στην αγορά και διοικητικών καθυστερήσεων, επισημαίνει ο βουλευτής Β΄ Θεσσαλονίκης της Νέας Δημοκρατίας, Θεόδωρος Καράογλου, με ερώτηση που κατέθεσε στη Βουλή προς τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Ο κ. Καράογλου ζητά αρχικά να γνωστοποιηθούν τα ακριβή στοιχεία των εκκρεμοτήτων και συγκεκριμένα πόσες αιτήσεις παραμένουν ενεργές ανά πρόγραμμα, καθώς και σε πόσες περιπτώσεις δεν έχει ακόμη πραγματοποιηθεί το δεύτερο Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης, ο τελικός διοικητικός έλεγχος ή η εκταμίευση της επιχορήγησης.

Παράλληλα, ρωτά εάν το υπουργείο προτίθεται να θεσπίσει ειδική μεταβατική διαδικασία παράτασης, ενδεχομένως έως το τέλος του έτους, ώστε να ολοκληρωθούν οι διοικητικοί έλεγχοι και οι εκταμιεύσεις για τα έργα που έχουν ήδη περατωθεί κατασκευαστικά.

Η παράταση, σύμφωνα με τον βουλευτή, θα πρέπει να καλύπτει και τις περιπτώσεις έργων που καθυστέρησαν αποδεδειγμένα λόγω έλλειψης υλικών ή εξοπλισμού στην αγορά, υπό την προϋπόθεση ότι υπάρχουν παραγγελίες, προκαταβολές ή τιμολόγια τα οποία εκδόθηκαν εντός της αρχικής προθεσμίας.

Ο Θεόδωρος Καράογλου ζητά, επίσης, να διευκρινιστεί εάν έχει ποσοτικοποιηθεί ο κίνδυνος απώλειας πόρων και με ποιον τρόπο θα διασφαλιστεί ότι οι ωφελούμενοι δεν θα χάσουν την επιχορήγηση, όταν η καθυστέρηση οφείλεται σε τρίτους, όπως οι τράπεζες, οι ελλείψεις της αγοράς ή τεχνικά προβλήματα των κρατικών πληροφοριακών συστημάτων.

Παράταση έως τις 17 Ιουλίου 2026

Όπως αναφέρει στην ερώτησή του, με απόφαση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας η προθεσμία ολοκλήρωσης των προγραμμάτων «Εξοικονομώ 2021», «Εξοικονομώ 2023», «Εξοικονομώ 2025» και «Ανακαινίζω – Εξοικονομώ για Νέους» παρατάθηκε έως τις 17 Ιουλίου 2026.

Παρά την παράταση, όμως, μηχανικοί, ενεργειακοί επιθεωρητές και χιλιάδες ωφελούμενοι βρίσκονται αντιμέτωποι με σοβαρά προβλήματα, καθώς μεγάλος αριθμός έργων παραμένει σε εξέλιξη ή εκκρεμεί η διοικητική ολοκλήρωσή του.

Σύμφωνα με τον κ. Καράογλου, οι καθυστερήσεις δεν οφείλονται σε αδιαφορία ή υπαιτιότητα των δικαιούχων, αλλά σε εξωγενείς παράγοντες της αγοράς και σε γραφειοκρατικές δυσλειτουργίες του μηχανισμού υλοποίησης των προγραμμάτων.

Ελλείψεις υλικών και τεχνικών συνεργείων

Μεταξύ των προβλημάτων καταγράφονται πολύμηνες καθυστερήσεις στην παράδοση κρίσιμων συστημάτων ενεργειακής αναβάθμισης, όπως αντλίες θερμότητας, ηλιακοί θερμοσίφωνες, συστήματα σκίασης και κουφώματα, εξαιτίας προβλημάτων στην εφοδιαστική αλυσίδα.

Ως αποτέλεσμα, πολλά έργα έχουν ολοκληρωθεί μόνο κατά ένα μέρος και παραμένουν σε αναμονή της παράδοσης του απαραίτητου εξοπλισμού.

Την ίδια στιγμή, η ταυτόχρονη εκτέλεση χιλιάδων παρεμβάσεων έχει προκαλέσει κορεσμό στην αγορά και σοβαρή έλλειψη εξειδικευμένων τεχνικών συνεργείων, όπως θερμοϋδραυλικοί και συνεργεία θερμομόνωσης, καθιστώντας δυσκολότερη την ολοκλήρωση των εργασιών εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών.

Καθυστερήσεις σε επιθεωρήσεις, εγκρίσεις και πληρωμές

Ο μεγάλος όγκος έργων που ολοκληρώνονται την ίδια περίοδο δημιουργεί επιπλέον δυσκολίες στην έγκαιρη πραγματοποίηση της δεύτερης ενεργειακής επιθεώρησης και στην έκδοση των σχετικών πιστοποιητικών.

Παράλληλα, για σημαντικό αριθμό αιτήσεων εκκρεμεί στο πληροφοριακό σύστημα η έγκριση αιτημάτων τροποποίησης, όπως αλλαγές υλικών, επιλογή εναλλακτικών προμηθευτών λόγω ελλείψεων ή ανακατανομή δαπανών. Η ολοκλήρωση αυτής της διαδικασίας αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την τελική υποβολή του φακέλου.

Καθυστερήσεις παρατηρούνται ακόμη στους ελέγχους, στις εγκρίσεις και στις τελικές εκταμιεύσεις από τις τράπεζες, διαδικασίες οι οποίες, όπως τονίζεται, βρίσκονται εκτός του ελέγχου των δικαιούχων.

Ο βουλευτής Β΄ Θεσσαλονίκης προειδοποιεί ότι ενδεχόμενη απένταξη έργων που έχουν ήδη ξεκινήσει ή ολοκληρωθεί θα έχει ιδιαίτερα σοβαρές οικονομικές συνέπειες για χιλιάδες νοικοκυριά, τα οποία έχουν καταβάλει χρήματα και προκαταβολές, αλλά και για μηχανικούς, αναδόχους και προμηθευτές.

«Η απένταξη έργων που έχουν ήδη ξεκινήσει ή ολοκληρωθεί θα επιφέρει καταστροφικές οικονομικές συνέπειες για χιλιάδες νοικοκυριά που προχώρησαν σε δαπάνες και προκαταβολές, αλλά και για τους επαγγελματίες που θα βρεθούν εκτεθειμένοι. Επιπλέον, η απώλεια κοινοτικών πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας λόγω δυσλειτουργιών της αγοράς και της διοίκησης έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις αρχές της χρηστής διοίκησης και της αναλογικότητας», καταλήγει ο Θεόδωρος Καράογλου.