Με την παράδοση να παραμένει ισχυρή, αλλά το κόστος να κινείται ανοδικά, οι καταναλωτές στη Χαλκιδική ετοιμάζονται για το σαρακοστιανό τραπέζι της Καθαράς Δευτέρας, αναζητώντας τη ζεστή, παραδοσιακή λαγάνα και τα καθιερωμένα νηστίσιμα εδέσματα.
Από νωρίς το πρωί της ημέρας, ο κόσμος συνηθίζει να επισκέπτεται τους φούρνους της γειτονιάς του, προκειμένου να προμηθευτεί φρέσκια λαγάνα. Οι αρτοποιοί εμφανίζονται αισιόδοξοι για την κίνηση, εκτιμώντας ότι και φέτος οι καταναλωτές θα στηρίξουν τις τοπικές επιχειρήσεις, διατηρώντας ζωντανό το έθιμο.
Η παρασκευή της παραδοσιακής χειροποίητης λαγάνας είναι μια απαιτητική διαδικασία που διαρκεί πολλές ώρες. Οι φούρνοι στη Χαλκιδική θα ανοίξουν από τα ξημερώματα και θα λειτουργούν έως και το μεσημέρι της Δευτέρας, ώστε να καλύψουν την αυξημένη ζήτηση.
Η λαγάνα, άζυμος άρτος με ρίζες που χάνονται στην αρχαιότητα, αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του νηστίσιμου τραπεζιού της Πρωτονήστιμης Δευτέρας, συμβολίζοντας τη συνέχεια μιας παράδοσης που μεταφέρεται από γενιά σε γενιά.
Σε ότι αφορά τις επιλογές, πέρα από την κλασική παραδοσιακή λαγάνα, αρκετοί φούρνοι διαθέτουν και παραλλαγές, όπως λαγάνα με ελιές ή με ντομάτα, καλύπτοντας διαφορετικές γευστικές προτιμήσεις.
Σχετικά με τις τιμές, επαγγελματίες της αγοράς αναφέρουν στο XalkidikiPolitiki πως η τιμή διαφοροποιείται ανάλογα με τα γραμμάρια και το είδος, με την τελική χρέωση να καθορίζεται τόσο από το βάρος όσο και από τα επιπλέον υλικά:
«Λέμε λαγάνα και άλλος εννοεί ένα κιλό ζυμάρι που το κόβουμε και μπορεί να το έχει και 4-5 ευρώ. Άλλος κόβει 700 άλλος 550 γραμμάρια. Για τελικό προϊόν βγαίνει γύρω στα 3,5 ευρώ τα 800 γραμμάρια», σημειώνει ο κ. Δημήτρης Συκιώτης που διατηρεί το Αρτοποιείο “Αρτόζυμα” στην Ιερισσό Χαλκιδικής, τονίζοντας πως ο ίδιος φροντίζει να κρατάει σταθερές τις τιμές του, οι οποίες όπως χαρακτηριστικά λέει «είναι ίδιες με πέρσι».
«Μειώνουμε τα υπόλοιπα ψωμιά και αυξάνουμε τις λαγάνες, γιατί η μέρα το απαιτεί. Η κίνηση ξεκινά νωρίς το πρωί και κορυφώνεται τις πρώτες ώρες λειτουργίας, καθώς οι καταναλωτές επιλέγουν να προμηθευτούν τη λαγάνα τους ζεστή», δηλώνει η ιδιοκτήτρια του Αρτοποιείου “Παρούση” στη Πορταριά.
Όσον αφορά πάντως θαλασσινά και ψάρια ενόψει Καθαράς Δευτέρας οι καταναλωτές στη Χαλκιδική καλούνται φέτος να στρώσουν το σαρακοστιανό τους τραπέζι με αυξημένο κόστος.
Σύμφωνα με επαγγελματίες της αγοράς, η τιμή του χταποδιού διαμορφώνεται περίπου στα 26 ευρώ το κιλό, επίπεδα υψηλότερα σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά που η τιμή του ήταν γύρω στα 23 ευρώ. Αντίστοιχες αυξήσεις καταγράφονται και σε καλαμάρια με τιμή κιλού τα 18 ευρώ ενώ πέρσι υπολογίζονταν στα 15, γαρίδες περίπου στα 17-18 ευρώ το κιλό, τιμές ίδιες με τις περσινές.
Οι ιχθυοπώλες κάνουν λόγο για γενικευμένη ανατίμηση σε όλη την κατηγορία των θαλασσινών: «Οι αυξήσεις αυτές αντανακλούν τις πιέσεις που δέχεται ο κλάδος από το αυξημένο κόστος πρώτων υλών, μεταφορών και ενέργειας, το οποίο μετακυλίεται αναπόφευκτα και στις τελικές τιμές», σημειώνει ο Γιώργος Παπατριανταφύλλου που διατηρεί το ιχθυοπωλείο “Γλαύκος” στα Νέα Μουδανιά.
Ανοδική πορεία καταγράφεται και στα ψάρια ιχθυοτροφείου. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της τσιπούρας, η οποία από τα 11 ευρώ το κιλό πέρσι, φέτος φτάνει τα 14 ευρώ: «Δεν πρόκειται για μικρές αυξήσεις της τάξης λίγων λεπτών, αλλά για σημαντικές ανατιμήσεις. Το κόστος έχει αυξηθεί σε όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας», σχολιάζει ο κ. Παπατριανταφύλλου.
Σημαντικές αυξήσεις στις τιμές παρουσιάζουν και τα υπόλοιπα παραδοσιακά εδέσματα. Ο χαλβάς φέτος πωλείται μεταξύ 10 και 12 ευρώ το κιλό, από 9 ευρώ πέρσι, ενώ οι ελιές ξεκινούν από 8 ευρώ το κιλό, έναντι 7,4 ευρώ πέρσι. Σημαντική άνοδος καταγράφεται και στον ταραμά, που φτάνει τα 21 ευρώ το κιλό από 19 ευρώ πέρσι.
Οι επαγγελματίες σημειώνουν πως παρά τις δυσκολίες, η παράδοση παραμένει ισχυρή και οι πολίτες επιλέγουν να τηρήσουν το έθιμο, έστω και με πιο προσεκτικές αγορές.
Το βέβαιο είναι ότι φέτος το σαρακοστιανό τραπέζι θα κοστίσει περισσότερο, με τους καταναλωτές να καλούνται να κάνουν έρευνα αγοράς και συγκρίσεις τιμών, ώστε να διαμορφώσουν το γιορτινό τους μενού με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.
